Steeds vaker worden ondernemingen geconfronteerd met collectieve acties waarin claimstichtingen of verenigingen opkomen voor consumenten-, gezondheids- of klimaatbelangen. Dit keer worden de pijlen gericht op een bank. Voordat de rechter een dergelijke zaak inhoudelijke kan beoordelen, moet eerst worden vastgesteld of die belangenorganisatie ontvankelijk is.  

Op 9 september 2026 gebeurde dat in de klimaatzaak van Milieudefensie tegen ING. De rechtbank oordeelde dat Milieudefensie ontvankelijk is in deze collectieve actie onder de WAMCA. In deze blog bespreken we hoe de rechtbank in deze zaak omgaat met het zogenaamde waarborgvereiste.

Waar gaat de zaak over?
Milieudefensie heeft een collectieve actie ingesteld tegen ING Groep en ING Bank. Milieudefensie komt op als belangenbehartiger voor huidige en toekomstige generaties Nederlandse ingezetenen bij een leefbaar klimaat. Zij stelt dat ING als grote systeembank deelverantwoordelijk is voor het beperken van de opwarming van de aarde tot 1,5°C en vordert dat ING daarvoor maatregelen treft.

Het oordeel van de rechtbank over het waarborgvereiste
Op grond van art. 3:305a lid 1 BW moeten de belangen waarvoor een belangenbehartiger opkomt voldoende gewaarborgd zijn. Dat is het geval wanneer de rechtspersoon voldoende representatief is, gelet op de achterban en de omvang van de vertegenwoordigde vorderingen (artikel 3:305a lid 2 BW).

Omdat het hier gaat om een algemeen belang-actie met een diffuse en onbepaalde groep, past de rechtbank een kwalitatieve benadering toe. Daarbij wordt gekeken naar de "geschiktheid van de belangenbehartiger om op te komen voor de belangen die onderwerp zijn van de procedure" en of zij kan worden gezien als "een adequate spreekbuis" voor de groep.

ING voert onder meer aan dat de belanghebbende geen baat hebben bij toewijzing van de vorderingen, omdat deze slechts leiden tot een vermindering op papier van gerapporteerde missies en niet tot een daadwerkelijke emissiereductie. 

Over dit “baatvereiste” oordeelt de rechtbank dat dit “gericht is op de claimstichting zelf en niet zozeer op de vorderingen die de claimstichting instelt.” Het baatvereiste is bedoeld om commercieel gedreven stichtingen te weren, en dat is hier niet aan de orde. De vraag of de vorderingen daadwerkelijk tot emissiereductie leiden, vergt een inhoudelijke beoordeling en gaat de ontvankelijkheidsvraag te buiten. Kortom, volgens de Rechtbank Amsterdam ziet het vereiste van "baat” niet op baat bij eventueel toegewezen vorderingen, maar moet dit baatvereiste beperkter worden toegepast. 

De gehele uitspraak vindt u hier.

Milieudefensie v. ING: The WAMCA requirement of safeguard

Businesses are increasingly confronted with collective actions in which claim foundations or associations representing consumer, health, or climate interests. This time, a bank is the target. Before a court can assess the merits of such a case, it must first determine whether the interest organisation is admissible.

That admissibility question was central to the interim judgment of the Amsterdam District Court of 9 September 2026 in the climate case brought by Milieudefensie against ING. The court held that Milieudefensie is admissible in this collective action under the WAMCA (Act on Collective Damages Claims in Class Actions). In this blog, we discuss how the court dealt with the so-called safeguard requirement in this case.

Background
Milieudefensie has brought a collective action against ING Groep and ING Bank. Milieudefensie acts as representative claimant on behalf of current and future generations of Dutch residents in their interest in a liveable climate. It argues that ING, as a major systemic bank, bears a share of the responsibility for limiting global warming to 1.5°C and seeks an order requiring ING to take measures accordingly.

The court's ruling on the safeguard requirement
Pursuant to Article 3:305a (1) of the Dutch Civil Code (DCC), the interests on behalf of which a representative claimant brings proceedings must be sufficiently safeguarded. This is the case where the legal entity is sufficiently representative, having regard to its constituency and the size of the claims represented (Article 3:305a (2) DCC).

Since the present case concerns a public interest action involving a diffuse and indeterminate group, the court applies a qualitative approach. Under this approach, the court examines the "suitability of the representative claimant to act on behalf of the interests that are the subject of the proceedings" and whether it can be regarded as "an adequate spokesperson" for the group concerned.

ING argues, among other things, that the stakeholders would derive no benefit from an award of the relief sought, as such an award would merely lead to a reduction on paper of reported emissions rather than an actual reduction in greenhouse gas emissions.

Regarding this "benefit requirement" ("baatvereiste"), the court holds that it "is directed at the claim foundation itself, and not so much at the claims brought by the claim foundation." The benefit requirement is intended to exclude commercially driven foundations, and that is not the issue here. The question of whether the claims actually lead to emission reduction requires a substantive assessment and falls outside the scope of the admissibility question. In short, according to the Amsterdam District Court, the "benefit" requirement does not relate to the benefit derived from any claims that may be granted, but this benefit requirement must be applied more narrowly.

The full text of the judgement is available here